Kuljam.org

विषय-सूची

खटरूती - प्रकरण ८ | Khatruti prakaran 8

खटरूती का कलस - राग प्रभाती

वचन वालाजीना वालेरा रे लागे । मूने मीठरडा रे लागे, संभलाओ चरचा मीठडी वाण रे । वचन जे तारतम तणा रे, हवे नहीं मूकूं निरवाण रे ॥१॥

सुणिया जे सुंदर तणा रे, न मूकिए एह वचन रे । आटला दिवस में विचार न कीधो, नव लीधूं वचन नूं धन रे ॥२॥

घणा दिवस में न जाण्यूं मारा वाला, वचन तणी जे निध रे । जीवना नेत्र उघाडी करीने, तमे दया करी मूने दिध रे ॥३॥

चरचा जे श्री मुख तणी, सुंदर वाण वचन रे । एना विचार मोसूं करो रे वाला, मोकलो मेलीने मन रे ॥४॥

पेर पेरनी प्रीछवनी करी रे, विध विधना कहो द्रष्टांत । वृज रास ने घर तणी, मूने कहो वीतक वृतांत ॥५॥

आडीका जे तमे कीधां मारा वाला, साथ मलवाने जेह । तेह तणो विचार करी रे, मूने जुगते प्रीछवो वली एह ॥६॥

तारतम तणो विचार करो रे, पेहेलो फेरो थयो केही पेर । केणी पेरे मनोरथ कीधां, जाग्या केही पेरे घेर ॥७॥

आणे फेरे अमे केम करी आव्या, अने तमे आव्या छो केम । तमे कोण ने तम मांहें कोण, मूने कहीने प्रीछवो वली एम ॥८॥

पोते प्रगट पधारया छो, आडा देओ छो वृज ने रास । इंद्रावतीसूं अंतर कां कीधूं, तमे देओ मूने तेनो जवाब ॥९॥

आपोपूं ओलखावी मारा वाला, दरपण दाखो छो प्राणनाथ । दरपणनूं सूं काम पडे, ज्यारे पेहेरयूं ते कंकण हाथ ॥१०॥

मूने अमल मायानो जोर हुतो, तमे ते माटे कीधो अंतर । हवे तमे पडदा टाल्या रे वाला, आप छपसो केही पर ॥११॥

आपोपूं ओलखावी करी रे, मूने दीधो वदेस । अवगुण जे में कीधां मारा वाला, तेणी तमे हजी न मूको रीस ॥१२॥

मूने माया लेहेर हुती जोरावर, ते माटे कीधां अवगुणो । अंध थको ज्यारे पडे रे कुआमां, त्यारे केहो वांक तेहतणो ॥१३॥

तमे केहेसो ज्यारे तारतम सांभल्यूं, त्यारे अंध केहेवाय केम । तेह तणो पडउतर दऊं, तमे सांभलो द्रढ करी मन ॥१४॥

वचन सुण्यां ते ग्रह्या मन मांहें, जीवने मोहजल पूरी लेहेर । तो दुख तमने देवंतां, जीवने न आव्यो वेहेर ॥१५॥

वली केहेसो जे निरदोष थाय छे, पण नथी थाती निरदोष कांई हूं । धणी सामी बेसी आ मोहजलमां, लेखूं केणी विधे करूं ॥१६॥

हवे ने कहूं ते सांभलो वाला, हूं विनता वालाजी तमारी । अवगुण जो अनेक होय मारा, तोहे तमे लेओ ने सुधारी ॥१७॥

जे में तमसूं कीधां रे अवगुण, तेणी तमे वालो छो रीस । आपोपूं ओलखावी करी, तमे दीधो मूने वदेस ॥१८॥

एक पुरीमां आपण बेठा, मूने कीधी परदेस । विरह तणी जे वातो मारा वाला, हूं तमने आवी कहेस ॥१९॥

जे विरह तमे दीधो रे वाला, ते सिर ऊपर में सह्यो । अवगुण साटे तमे ए दुख दीधा, हवे पाड केहेनो नव रह्यो ॥२०॥

हवे हूं आविस तम पासे, तूं जाइस नाठो क्याहें । तें छेतरी घणां दिन मूने आगे, ते वार बूठी त्याहें ॥२१॥

अंग उमंग न माये रे वाला, हवे तोसूं करूं केही पर । पहेलूं अंग भीडीने दाझ भाजूं, पछे तेडी जाऊं मारे मंदिर ॥२२॥

जिंहा लगे पाड हुतो मारे माथे, तिहां लगे हुती ओसियाली । हवे मारी पेर जो जो रे वाला, हूं न टलूं तूंथी टाली ॥२३॥

हवे हूं जीतूं तूंने जोपे करी, में ओलखियो आधार । में अनेक वार जीत्यो रे आगे, वलीने वसेके रे आवार ॥२४॥

केही पेरे वाद करीस तूं मोसूं, तूं छे म्हारो जाण्यो । जिहां जेणी पेरे कहीस रे वाला, तिहां आवीस मारो ताण्यो ॥२५॥

जो एक पग पर राखूं तूने, तो हूं इंद्रावती नार । दिन घणा तूं छपयो मोसूं, हवे नहीं छपी सके निरधार ॥२६॥

हवे जेम नचवूं तेम नाचो रे वाला, आव्या इंद्रावती ने हाथ । ते वसीकरण नी दोरिए बांधूं, जेम देखे सघलो साथ ॥२७॥

जोइए कोंण मुकावे जोरावर, ते कोय देखाडो नार । मारे मंदिर थकी कोण मुकावसे, वस मारे आव्या आधार ॥२८॥

जे कोई सुंदरी होय रे जोरावर, तेणे सीखवुं वसीकरण वात । विध विधनी तेणे विद्या देखाडूं, जेणे वस थाय प्राणनो नाथ ॥२९॥

देतां विद्या कोई जोर न दाखे, तो सखी बल करी मुकावसे केम । इंद्रावतीने वस आव्या छो, हवे जेम जाणसे करसे तेम ॥३०॥

सेवा कंठमाला घालूं तेह सनंधनी, पोपट करूं नीलडे पांख । प्रेमतणा पांजरा मांहें घाली, हूं थाऊं साख ने द्राख ॥३१॥

हवे हूं कहीस तेम तूं करीस, मूने विरह दीधो अति जोर । तोहे तें मारी खबर न लीधी, में कीधा घणा बकोर ॥३२॥

खार हवे ते हूं वालूं रे वाला, घणा दिन हुती रूदे झाल । ज्यारे में तमने भीडिया जीवसूं, त्यारे रूदे ठरयुं तत्काल ॥३३॥

जीव सकोमल कूृपल काढ्या, खिण नव लागी वार । फूले रंग फल फलिया रे, ततखिण रंगे रंग्यो विनता आधार ॥३४॥

इंद्रावतीने एकांते हाथ आव्या, हवे जो जो अमारो बल । ते वसीकरण करूं रे तमने, जेणे अलगां न थाओ नेहेचल ॥३५॥

हवे अधखिण हूं अलगां न करूं, आतमाए लीधी आतम सूं बाथ । जीत्यो में तूने जोर करी, देखतां सर्व साथ ॥३६॥

तेजसूं तेज करूं रे मेलावो, जोतने जोत छे भेला । अंग सदीवे छे रे एकठां, परआतम ने मेला ॥३७॥

अनेक वासनाओं तमे ओलखिओ, पण में ओलख्यो धाम धणी । तें मोसूं टाला घणुंए कीधां, पण में जीत्यो विध घणी ॥३८॥

वासना सकलने तमे परखो छो, जोई सर्वे ना चेहेन रे । अंग ओलखी श्री धाम मधे, त्यारे देखो आंही ऊभी ऐन रे ॥३९॥

में तूंने परख्यो पूरे चेहेनें, अंग ओलख्यूं हूं अरधंग । में तूंने जीत्यो सघली पेरे, श्री धाम धणी हूं अभंग ॥४०॥

साथ सकलना वचन विचारी, चित्त ओलखो छो सर्वे जाण । वचन पाधरा प्रगट कहे छे, जे पगलां भरियां प्रमाण ॥४१॥

श्रीजीना वचन में विचारिया, निध लीधी वचनोनी सार । विविध पेरे में तूंने रे वाला, हूं जीती धाम धणी आधार ॥४२॥

चौद भवन जे सुकजीए मथिया, वली पडदे मथिया ब्रह्मांड तीत । तेहेनो सार तमे प्रगट करी रे, साथने दीधो रूडी रीत ॥४३॥

ते मां सारहूं तमतणों मथिया, तेहेनो सार लीधो आधार । हूं धणियाणी श्री धाम धणीनी, में जीत्यो अनेक वार ॥४४॥

हवे चरणे लागी अंग भीडी इंद्रावती, मूने मारे धणिए कीधी सनाथ । मनना मनोरथ पूरण करी, वाले लीधी पोताने साथ ॥४५॥

साथ हतो जे इंद्रावती पासे, वाले पूरी तेनी आस रे । सकल मनोरथ पूरण थया रे, फलिया ते रास प्रकास रे ॥४६॥

॥ प्रकरण ॥८॥ चौपाई ॥१७७॥

इसी सन्दर्भ में देखें-