Logo  Kuljam.org

विषय-सूची

कलस गुजराती - प्रकरण १

॥ कलस गुजराती - तौरेत ॥

रासनो प्रकास थयो, ते प्रकासनो प्रकास । ते ऊपर वली कलस धरूं, तेमां करूं ते अति अजवास ॥१॥

मारा साथ सुणो एक वातडी, कहयो सतनो में सार । ए सारनों सार देखाडी, जगवुं ते मारा आधार ॥२॥

श्री धणिए आवी मूने धामथी, जगवी ते जुगतें करी । ते विध सर्वे रूदे अंतर, चित माहें चोकस धरी ॥३॥

मूने मेलो थयो मारा धणी तणो, ते वीतकनी कहूं विध । ते विध सर्वे कही करी, दऊं ते घरनी निध ॥४॥

में जे दिन चरण परसिया, मूने कहयूं तेहज दिन । दया ते कीधी अति घणी, पण मूने जोर थयूं सुपन ॥५॥

मोहे समागम पिउसों, वाले पूछियो विचार । आपोपूं तमे ओलखी, प्रगट कहो प्रकार ॥६॥

आ मंडल तां तमे जोइयूं, कहो वीतकनी जे वात । आ भोमनो विचार कही, ए सुपन के साख्यात ॥७॥

आ जोई जे तमे रामत, कहो रामत केही पर । आ भोम केही तमे कोण छो, किहां तमारा घर ॥८॥

आ कीहे अस्थानक तमे आवियां, जागीने करो विचार । नार तूं कोण पिउ तणी, कहो एह तणो विस्तार ॥९॥

तमे वीतकनूं मूने पूछयूं, सुणो कहूं तेणी वात । आ मंडल तां दीसे सुपन, पण थई लाग्यूं साख्यात ॥१०॥

निकल्यूं न जाय ए मांहेंथी, क्याहें न लाभे छेह । एमां पग पंखीनों दीसे नहीं, कहूं सनंध सर्वे तेह ॥११॥

आ भोमने नव ओलखूं, नव ओलखूं मारूं आप । घर तणी मूने सुध नहीं, सांभरे नहीं मारो नाथ ॥१२॥

आ मंडल दीसे छे पाधरा, एतां मूल विना विस्तार । रामतनो कोई कोहेडो, न आवे ते केमें पार ॥१३॥

आ मंडल मोटो रामत घणी, जुओ ऊभो केम अचंभ । एणे पाइए पगथी जिहां जोइए, तिहां दीसे ते पांचे थंभ ॥१४॥

पांचे ते जोइए ज्यारे जुजवा, न लाभे केहेनो पार । भेला ते करी वली जोइए, तो रची ऊभो संसार ॥१५॥

मांहें थंभ एके थिर नहीं, फरे ते पांचे फेर । एनो फेरवणहार लाधे नहीं, मांहें ते अति अंधेर ॥१६॥

पांचे ते फरे फेर जुजवा, थाय नहीं पग थोभ । ए अजाडी कोई भांतनी, ते नहीं जोवा जोग ॥१७॥

ए अजाडी बंध उथमें, बांधी नाखे तत्काल । द्रष्ट दीठे बंध पडे, एहेवी देखीती जमजाल ॥१८॥

काली ते रात कोई उपनी, सूझे नहीं सल सांध । दिवस तिहां दीसे नहीं, मांहें ते फरे सूरज ने चांद ॥१९॥

दिवस नहीं अजवास नहीं, ए अंधेरना तिमर । एणे कांई सूझे नहीं, आ भोम आप न घर ॥२०॥

अउठ कोट सूरज फरे, फरे रात ने प्रभात । एकवीस ब्रह्मांड इंडा मधे, एके मांहें न थाय अजवास ॥२१॥

सुध एणे थाय नहीं, सामूं रदे थाय अंधेर । अजवास ए पोहोंचे नहीं, दीठे चढे सामा फेर ॥२२॥

फरे खटरूत ऊष्णकाल, वरखा ने सीतकाल । नखत्र तारे फरे मंडल, फरे जीवने जंजाल ॥२३॥

वाए बादल गाजे विजली, जलधारा न समाय । फेर खाय पांचे पाधरा, मांहेंना मांहें समाय ॥२४॥

पांचे ते थई आवे पाधरा, जाणूं थासे ते प्रलेकाल । बल देखाडी आपणूं, थई जाय पंपाल ॥२५॥

पांचे ते थई आवे दोडतां, देखाडवा आकार । ततखिण ते दीसे नहीं, परपंच ए निरधार ॥२६॥

ए पांचे थकी जे उपना, दीसे ते चौद भवन । जीवन मांहें लाधे नहीं, जेनी इछाए उतपन ॥२७॥

एहनूं मूल डाल लाधे नहीं, ऊभो ते केणी अदाए । मांहें संघ कोई सूझे नहीं, एमां दिवस न देखूं क्‍यांहें ॥२८॥

सुर असुर मांहें फरे, पसु पंखी मनख । मछ कछ वनराय फरे, फरे जीव ने जंत ॥२९॥

गिनान नी इहां गम नहीं, सब्द न पामे सेर । गिनान दीवो तिहां सूं करे, ब्रह्मांड आखो अंधेर ॥३०॥

कोहेडी काली रातनो, एमां पग न काढे कोए । अनेक करे अटकलो, पण बंध न छूटे तोहे ॥३१॥

तिमर घोर अंधेर काली, अने अंधेरनो नहीं पार । मोंह लगे मोहजल भरयूं, असत ने आसाधार ॥३२॥

पांचे ते उतपन मोह नीं, मोह तो अगम अपार । नेत नेत कही निगम वलिया, आगल सुध न पडी निराकार ॥३३॥

एमां पग पंथज जोवंतां, बंध पड्या ते जाण सुजाण । अनेक वचन विचार कही, नेठ लेवाणा निरवाण ॥३४॥

एमां जेम जेम जोई जोई जोइए, तेम तेम बंध पडता जाय । अनेक उपाय जो कीजिए, प्रकास केमे नव थाय ॥३५॥

अनेक बुध इहां आछटी, अनेक फरवया मन । अनेक क्रोधी काल क्रांत थईने, भाज्या ते हाथ रतन ॥३६॥

किहां थकी अमे आवियां, अने पड्या ते अंधेर मांहें । जीवन जोत अलगी थई, मांहेंथी न केमे निसराय ॥३७॥

ए मंडल धणी त्रैगुण कहावे, जाणूं इहांथी टलसे अंधेर । पार वाणी बोले अटकलें, तेणे उतरे नहीं फेर ॥३८॥

एनों बार उघाडी पाधरू, चाली न सके कोय । ब्रह्मांडना जे धणी कहावे, ते बांध्या रामत जोय ॥३९॥

बीजा फरे छे फेरमां, एने फेर नहीं लगार । पण बांध्या बंध जे खरी गांठे, आव्या ते मांहें अंधार ॥४०॥

ए जेणे बांध्या तेणे छूटे, तिहां लगे न आवे पार । पार सुध पामे नहीं, कोई कोहेडो अंधार ॥४१॥

बुध विना इहां बंधाई, पडिया ते सहु फंद मांहें । ए वचन सुणी करी, एणे समे ते ग्रही मारी बांहें ॥४२॥

बांहें ग्रही बेठी करी, आवेस दीधो अंग । ते दिन थीं दया पसरी, पल पल चढते रंग ॥४३॥

ओलखी इंद्रावती, वाले प्रगट कहयूं मारू नाम । आ भोम भरम भाजी करी, देखाड्या घर श्री धाम ॥४४॥

घर देखाडी जगवी, आप आवी आवार । कर ग्रहीने कंठ लगाडी, त्यारे हूं उठी निरधार ॥४५॥

भोम भली खेडी करी, जल सींचियूं आधार । वली बीज मांहें वावियूं, सुणो सणगानों प्रकार ॥४६॥

अंधेर भागी असत उडयूं, उपनूं तत्व तेज । जनम जोत एवी थई, जे सुझे रेजा रेज ॥४७॥

कमाड छाडया कोहेडे, उघाड्या सर्व बार । रामत थई सर्व पाधरी, ए अजवालूं अपार ॥४८॥

सणगूं उठ्यूं ते सतनो, असत भागी अंधेर । आपोपूं में ओलख्यूं, भाग्यो ते अवलो फेर ॥४९॥

वाले ओलखीने आप मोसूं, कीधूं ते सगपण सत । सनकूल द्रष्टे हूं समझी, आ जाण्यूं जोपे असत ॥५०॥

सनंध सर्वे कही करी, ओलखाव्या एधाण । हवे प्रगट थई हूं पाधरी, मारी सगाई प्रमाण ॥५१॥

हवे साथ मारो खोली काढूं, जे भली गयो रामत मांहें । प्रकास पूरण अमकने, हवे छपी न सके क्यांहें ॥५२॥

ओलखी साथ भेलो करूं, द्रढ करी दऊं मन । रामत देखाडी जगवुं, कही ते प्रगट वचन ॥५३॥

॥ प्रकरण ॥१॥ चौपाई ॥५३॥

इसी सन्दर्भ में देखें-